Dla wielu osób słowo „niepełnosprawność” kojarzy się głównie ze stanem zdrowia. Jednak w praktyce równie dużym problemem są codzienne przeszkody, które utrudniają normalne funkcjonowanie. Schody, brak windy, trudności w komunikacji czy niedostosowane mieszkanie, czyli tzw. bariery funkcjonalne. Na szczęście w wielu przypadkach można je zlikwidować lub przynajmniej znacząco ograniczyć.
Czym są bariery funkcjonalne?
Najprościej mówiąc, bariery funkcjonalne to wszystkie przeszkody, które utrudniają osobie z niepełnosprawnością codzienne życie i samodzielność.
Bariery funkcjonalne to np.:
- schody bez podjazdu,
- wąskie drzwi,
- brak odpowiedniego sprzętu,
- utrudniony kontakt z otoczeniem.
W praktyce chodzi o wszystko, co sprawia, że zwykłe czynności, takie jak poruszanie się, komunikacja czy korzystanie z mieszkania, stają się trudniejsze.
A jeżeli interesuje Cię, jak niektóre centra handlowe dostosowują swoją infrastrukturę do łatwego użytku dla osób z niepełnosprawnościami, kliknij tutaj.
Rodzaje barier – nie tylko architektoniczne
Bariery funkcjonalne dzielą się na kilka głównych typów.
Bariery architektoniczne
Są to przeszkody związane z budynkiem i przestrzenią. Zaliczamy do nich np. progi, brak windy, czy niedostosowaną łazienkę.
Bariery techniczne
Dotyczą braku odpowiednich urządzeń lub rozwiązań, które ułatwiają funkcjonowanie (np. sprzętu specjalistycznego).
Bariery w komunikacji
Są to ograniczenia w porozumiewaniu się. Można do nich zaliczyć np. brak sprzętu dla osób niesłyszących lub niedowidzących.
Ważne: w praktyce bariery te często łączą się ze sobą i wpływają na różne obszary życia.
Czy można dostać dofinansowanie na likwidację barier funkcjonalnych?
Osoby z niepełnosprawnością mogą ubiegać się o dofinansowanie z PFRON, które pomaga usunąć lub ograniczyć bariery w codziennym funkcjonowaniu.
Wsparcie przyznają najczęściej powiatowe centra pomocy rodzinie (PCPR), a także miejskie ośrodki pomocy społecznej.
Co ważne: decyzja nie jest automatyczna i każdą sprawę ocenia się indywidualnie.
Czy istnieje lista rzeczy, które można sfinansować?
Nie ma jednego zamkniętego katalogu sprzętów czy rozwiązań, które można sfinansować.
Każdy przypadek rozpatrywany jest osobno, w zależności od rodzaju niepełnosprawności, potrzeb konkretnej osoby, a także tego, czy dana rzecz rzeczywiście poprawi jej funkcjonowanie.
Oznacza to większą elastyczność, ale też konieczność uzasadnienia wniosku.
Co nie zawsze podlega dofinansowaniu?
Nie wszystko można uznać za likwidację bariery. Przykładowo,sprzęty AGD i RTV zwykle nie są finansowane, ponieważ są standardowe dla każdego gospodarstwa. A np. rower elektryczny może być traktowany jako rozwiązanie transportowe, a nie likwidacja bariery funkcjonalnej.
Liczy się to, czy dany zakup realnie poprawi codzienne funkcjonowanie osoby z niepełnosprawnością.
Wejdź tutaj, żeby sprawdzić, z jakimi barierami i niejasnymi zasadami muszą zmagać się osoby z niepełnosprawnością w samolocie.
Kto podejmuje decyzję o przyznaniu wsparcia?
Ostateczna decyzja należy do lokalnej instytucji (np. PCPR).
PCPR:
- analizuje sytuację wnioskodawcy,
- ocenia zasadność wydatku,
- decyduje o przyznaniu lub odmowie dofinansowania.
A więc dwie podobne sprawy mogą zostać rozpatrzone inaczej, ponieważ wszystko zależy od indywidualnej sytuacji.
Czy osoby w domach pomocy społecznej też mogą skorzystać?
Osoby mieszkające w domach pomocy społecznej nie są wykluczone z pomocy i mogą ubiegać się o dofinansowanie na takich samych zasadach jak inni. Trzeba jednak sprawdzić, czy dana placówka nie ma obowiązku zapewnienia konkretnego sprzętu.
Dlaczego likwidacja barier jest tak ważna?
Usunięcie barier:
- zwiększa samodzielność,
- poprawia jakość życia,
- ułatwia funkcjonowanie w społeczeństwie,
- często zmniejsza zależność od innych osób.
Czasem nawet niewielka zmiana, taka jak uchwyt w łazience czy likwidacja progu, może zrobić ogromną różnicę.
Zerknij również, jakie są krzywdzące nawyki społeczeństwa wobec osób z niepełnosprawnościami.
Dofinansowanie na likwidację barier funkcjonalnych – zakończenie
Bariery funkcjonalne to codzienne przeszkody, które dla osób z niepełnosprawnością mogą być poważnym ograniczeniem. Na szczęście istnieją rozwiązania i wsparcie finansowe, które pomagają je usuwać.
Z tego względu pamiętajmy, że:
- bariery mogą mieć różne formy – nie tylko architektoniczne,
- nie ma jednej listy rzeczy objętych dofinansowaniem,
- każda sprawa oceniana jest indywidualnie,
- kluczowe jest realne poprawienie funkcjonowania.
Dobrze przygotowany wniosek i jasno nakreślona potrzeba mogą znacząco zwiększyć szansę na pomoc, która często przekłada się na większą niezależność.
